عنوان کامل پایان نامه :

 تحلیل ژئوپلیتیک جنوب شرقی ایران با تاکید بر مهاجرت اتباع خارجی

قسمتی از متن پایان نامه :

تحت تأثیر رقابت و کشمکش دو ابر قدرت شوروی و آمریکا، ژئوپلیتیک جنگ سرد با رویکرد باز دارندگی مطرح گردید. علّت دیگری که باعث کم رنگ شدن دیدگاه ژئوپلیتیکی گردید استراتژی باز دارندگی هسته ای بود که از آغاز جنگ سرد شکل گرفته و توجهات را از دفاع سرزمینی به توازن هسته ای جلب کرده بود. در دهه 1970 به مقصود جلوگیری از کم رنگ تر شدن دیدگاه ژئوپلیتیکی و ضرورت باز اندیشی در این علم به دنبال ظهور دیدگاه جدیدی که بعنوان ژئوپلیتیک انتقادی شناخته گردید، ژئوپلیتیک احیا گردید (احمدی پور، بدیعی، 1381: 3). تا همین اواخر مرسوم بود که جغرافیدانان سیاسی، آشکارا میان جغرافیدانانی که ژئوپلیتیک را در اختیار دولت نازی گذاشتند با جغرافیدانان سیاسی دانشگاهی جهان انگلیسی ـ آمریکایی فرق می گذاشتند این موضوع تا حدود سال 1986 ادامه پیدا نمود در آن سال اولافلین و وان دروستن نوشتند: «بدین گونه اغلب جغرافیدانان سیاسی، آن چنان از زیاده روی های ژئوپلیتیک شرمنده شده اند که از پژوهش درمورد منازعات بین الملل پرهیز می کنند. امّا در همین دوران بود که علایق نهفته در این شرمندگی شروع به ظهور نمود. برای مثال، اصطلاح ژئوپلیتیک که پس از جنگ جهانی دوّم با بدنامی رها شده بود در اواخر دهه 1970 و دهه 1980 احیا گردید (مویر، 1379: 368). لاکوست نیز اعتقاد پیدا می کند که می گردد ژئوپلیتیکی را که از لحاظ علمی، مستقل و بی طرفانه می باشد را نیز به وجودآورد. ژئوپلیتیکی جایگزین، که قادر باشد با دیدگاههای متعالی به امور جهانی نگریسته و به پژوهش عینی بپردازد که آلوده پیوند با کشور یا امپراتوری نباشد (مویر، 1379: 389).

پس از یک ربع قرن افول، ژئوپلیتیک تدریجا تجدید حیات خود را آغاز نمود. به نظر لسلی هِپِل «در دهه گذشته ژئوپلیتیک بتدریج مورد بهره گیری قرار گرفته و تحلیل ژئوپلیتیکی مسایل، جهانی و منطقه ای رایج شده می باشد.» او فکر می نمود که این کسب محبوبیت مجدد، علت های مختلفی دارد؛ مانند نیاز به اَشکال بهتری برای تحلیل و تفسیر جهان فوق العاده پیچیده و چند قطبی و نیز این حقیقت که سیاستمدارانی همچون کیسینجر و نیکسون، مایل بودند که بطور تفنّنی به ژئوپلیتیک بپردازند و با این کار، محبوبیت و رواج آن را تسریع کردند. هِپِل تصور میکرد که جغرافیدانان، تأثیر ارزشمندی را اعمال کرده اند اما آنان بایستی نسبت به بعضی از پیشینیان خود از لحاظ تاریخی و سیاسی حساسیت بیشتری نشان دهند. سخنان پایانی او خبر از ظهور ژئوپلیتیک انتقادی میداد که می گفت:

«نقد تاریخی و نقادانه ژئوپلیتیک، یک وظیفه بسیار مهم می باشد. ژئوپلیتیک بایستی گذشته خود را بپذیرد و طبیعت گفتمان خویش را بیازماید. تقریباً جای شگفتی می باشد تاکنون نتوانسته توجه آنانی را که به نظریه اجتماعی در جغرافیای انسانی علاقمندند، بیشتر جلب کند. زیرا احتمالاً ژئوپلیتیک، نمونه برجسته مجموعه ای از مفاهیم می باشد که از تحلیل جغرافیایی نشأت می گیرند؛ تحلیلی که جذب رویه های اجتماعی و سیاسی شده می باشد» (مویر، 1379: 385). هدف دانش انتقادی این می باشد که به مردم نشان دهد که جامعه آنها چگونه اقدام می ‌کند و به مردم امکان میدهد که در تحولات و تغییرات جامعه خود بدانسان که خود می خواهند اقدام کنند تا دنیای آینده خود را بهتر بسازند از این رو، عده ای، دانش انتقادی را در علوم اجتماعی و جغرافیایی، بالقوه انقلابی می دانند. بر خلاف مارکسیستها، پیشگامان دانش انتقادی، بیگانگی بشر در جامعه و یا نسبت به طبیعت، همچنین مسائل مربوط به کنترل اجتماعی را، محصول علم و تکنولوژی می دانند. چنانکه، یورگن هابرماس به تأثیرات سیاست در علوم تأکید می ‌کند و هربرت مارکوز، علم و تکنولوژی را به عنوان (نیروهایی در جهت کنترل اجتماعی) می شناسد (شکویی، 1378: 124). ژئوپلیتیک انتقادی، رویکردی می باشد که وجود توپوگرافی فضایی میان جهان اول و جهان سوم و شمال و جنوب و کشور را رد، و تأکید آن بر ناپایدار بودن این گونه هویت های صوری و توجه فزایند به هویت های ژئوپلیتیکی می باشد. ژئوپلیتیک انتقادی، چارچوبها و جریان ها، و تحلیل ها و ابهامات را (برای مقایسه) کنار هم می نهد. این رویکرد از چارچوب های سازمان دهنده  به صورت صوری دوری می گزیند… و موضوعی را که قرار می باشد بشناسد توصیف می کند (مویر[1]، 1379: 368). ژئوپلیتیک انتقادی ریشه در نهضت فرا ساختاری دارد که در دهه 1960 در فرانسه اوج پیدا نمود و انشعابی از ژئوپلیتیک سنتی می باشد که بجای تمرکز بر شناخت تأثیر عوامل جغرافیایی، به شکل دهی سیاست خارجی اهمیّت می دهد (احمدی پور، بدیعی، 1381: 4).

[1]Moyer

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

 

آیا ورود اتباع خارجی از سمت مرزهای جنوب شرق ایران از لحاظ جغرافیای سیاسی تاثیری بر روابط

بین دو کشور و نیز مسائل منطقه ایی گذاشته می باشد؟

 دانلود متن کامل پایان نامه جغرافیا در لینک پایین صفحه